Radio Netherlands Worldwide

Home
 

Let op: dit is een archiefpagina - Klik hier voor de huidige site van RNW Media

Map
Noordoostpolder, Nederland
Noordoostpolder, Nederland

'Nooit gedacht dat Flevoland zo mooi zou worden'

Gepubliceerd op : 7 juli 2011 - 7:07 am | door Egbert Hermsen
Lees meer over:

25 JAAR FLEVOLAND

Flevoland

De provincie Flevoland, waarvan de Noordoostpolder deel uitmaakt, bestaat dit jaar 25 jaar.

Bij het bezoek dat koningin Beatrix ter gelegenheid daarvan op 24 mei aan Flevoland bracht stond de landbouw centraal, waarmee nog eens werd benadrukt hoe belangrijk die bedrijfstak in Nederlands nieuwste provincie is.

In een tweeluik belicht Egbert Hermsen de twee kanten van de schaalvergrotingsmedaille: de grote boer die voortploegt en de kleine boer die stopt.

25 jaar Flevoland (1/2) - 'In mijn tijd, toen ik nog boer was, had ik vier knechten op een bedrijf van 50 hectare', vertelt de 89-jarige Piet de Zeeuw. 'Nu is datzelfde bedrijf 500 hectare groot en hebben mijn zoons drie mensen in vaste dienst.' Deel één van een tweeluik over 25 jaar provincie Flevoland.

We bevinden ons in één van de schuren van dit enorme landbouwbedrijf in de Noordoostpolder. Om ons heen duizenden 'kuubskisten' met pootaardappelen, het voornaamste product van het bedrijf. Zichtbaar trots legt Piet de Zeeuw uit hoe de enorme, computergestuurde sorteermachine werkt.

Al is De Zeeuw formeel met pensioen, het blijft zijn boerderij, die hij in een paar decennia ruim tien keer zo groot heeft zien worden. Het is een goed voorbeeld van de in die periode steeds verder doorgevoerde schaalvergroting in de landbouw.

Zorgenkindje
'Dat het op die grote bedrijven goed en steeds beter ging, komt in de eerste plaats door de enorme marktbescherming die Europa heeft opgebouwd', zegt Jan Douwe van der Ploeg, hoogleraar rurale sociologie in Wageningen. 'Je kunt het zien als een soort zwemvest voor grotere bedrijven.'

De prijs was immers altijd goed, zegt Van der Ploeg. 'Ze konden dus rustig investeren op langere termijn.' Maar de groei leidde ook tot sterk stijgende kosten en toenemende afhankelijkheid van prijsgaranties. 'Wat eens heel robuust en sterk was, heeft zich de laatste jaren ontpopt tot een zorgenkindje.'

Drooglegging
Ook de drooglegging van Flevoland heeft aan de vergrotingstrend bijgedragen. In de nieuwe gebieden was volop ruimte om de traditionele indeling in relatief kleine kavels deels los te laten en zo aan te sluiten bij de vereisten van de naoorlogse mechanisatie van de landbouw.

Zelf kwam Piet de Zeeuw begin jaren 40 als arbeider naar de Noordoostpolder, die toen nog niet eens geheel was drooggelegd. Als 'pionier' hielp hij mee met het ontginnen en in cultuur brengen. 'Ik had toen niet kunnen bedenken dat de polder zo mooi zou worden', verzucht hij.

Pionier
'Pionier zijn' betekende in de beginjaren vooral met de hand sloten graven. Zware arbeid, met als ideaal aan de horizon een eigen boerderij. Niet alle pioniers werden geschikt geacht om een eigen boerderij te mogen pachten. De Zeeuw wel. Terecht, als je naar de enorme groei van zijn bedrijf kijkt.

Ondertussen heeft hij met lede ogen moeten aanzien hoe steeds meer van zijn collega's gedwongen waren om te stoppen. Het aantal landbouwbedrijven in Nederland is de afgelopen 20 jaar gestaag afgenomen, van 125.000 naar 72.000. Vooral kleine boeren kunnen de concurrentie niet meer aan.

Schaduwkant
'Dat  kun je toch wel in zekere zin de schaduwkant noemen', geeft De Zeeuw toe. Toen hij begon was er met 50 hectare nog een royaal inkomen te verdienen. 'Nu kan dat niet meer.' Behalve als je er als boer nog een baantje bijneemt. Vrachtwagenchauffeur, bijvoorbeeld.

'Ik vergelijk het wel eens met supermarkten', zegt De Zeeuw, terwijl we vanuit de aardappelloods over het erf lopen onder de rook van Emmeloord. 'Die moeten het hebben van een grote omzet met een kleine marge. Zo is het tegenwoordig ook met het boerenbedrijf. Je hebt geen keus.'

Gerelateerde artikelen

Reacties en discussie

peter de olde 8 juli 2011 - 11:58 am / nederland

tja, ik heb nog bij Piet op schoot gezeten als kleine jonge. Piet en mijn vader waren van de eerste pioniers in de noordoostpolder. eerst in Ens, later in Nagele en toen bij Emmeloord. [mijn broer heeft nog zijn bedrijf naast dit bedrijf van piet] er is een omwenteling gekomen in het boerenbedrijf. was eerst alles mensenwerk nu heeft ook hier de gps haar intrede gedaan. maar de polder blijft mooi!
peterdeolde

Aanbevolen video's

Tegenstanders wietpas aan winnende hand
De wietpas die het kabinet op 1 mei invoerde in de zuidelijke provincies...
Gevangen in het verkeerde lichaam
Geboren worden in het lichaam van een meisje terwijl je eigenlijk een...
Vietnam trekt steeds meer buitenlandse investeerders
De meeste landen in Azië die in naam communistisch zijn, vertonen...